Automaty schodowe

Automaty schodowe produkowane są w dwóch wersjach:

• do montażu na szynie montażowej typu DIN TH35, zajmujące jedno pole robocze,
• do montażu w puszce instalacyjnej (elektrycznej).
  
  

W automatach schodowych zastosowano:

• przycisk TEST do sprawdzenia, czy instalacja elektryczna została poprawnie podłączona,
• zakresy czasowe,
• wielofunkcyjność.

We wszystkich typach automatów schodowych zostały zastosowane wyspecjalizowane przekaźniki, G2RL-1-E-HR firmy OMRON, przeznaczone do załączania różnorodnych rodzajów lamp (również lamp LED). Specjalna konstrukcja umożliwia skuteczne załączanie lamp o prądzie rozruchowym nawet do 100 A w impulsie.

Zalety automatów schodowych typ ST:

• duża moc łączeniowa 16 A (4000 W),
• duży prąd rozruchowy (odporność na prąd udarowy 100 A),
• sygnalizacja świetlna (LED) informująca o stanie pracy,
• wygodny montaż.

Instrukcje obsługi Automatów Schodowych

Najczęstsze zastosowania automatów schodowych

Właściwie dobrany automat schodowy porządkuje pracę oświetlenia w ciągach komunikacyjnych i ogranicza niepotrzebne świecenie lamp. Sprawdza się w klatkach schodowych, długich korytarzach, przejściach do piwnic oraz wszędzie tam, gdzie użytkownicy naciskają kilka równolegle połączonych przycisków chwilowych.

W praktyce taki automat schodowy, czyli przekaźnik czasowy sterujący światłem, bywa też określany jako przekaźnik schodowy. Czas załączenia można dobrać do długości przejścia, a obsługa sprowadza się do jednego krótkiego naciśnięcia.

Jak dobrać automat do instalacji 3 – i 4-żyłowej?

Dobór automatu schodowego zaczyna się od rozpoznania instalacji. Układ 3-żyłowy i 4-żyłowy działają inaczej, dlatego zgodność ze schematem połączeń jest ważniejsza niż sama forma montażu.

Z naszej praktyki wynika, że najwięcej pomyłek dotyczy blokady przycisku impulsowego. W instalacji 3-żyłowej automat jest na taką blokadę wrażliwy, więc zacięty przycisk może zakłócać jego pracę. W instalacji 4-żyłowej układ jest na ten problem niewrażliwy. Przycisk TEST/MODE pozwala sprawdzić poprawność podłączenia i wybrać funkcje czasowe lub logiczne odpowiednie dla danego układu.

Przed wyborem sprawdź cztery elementy:

• rodzaj instalacji 3-żyłowej albo 4-żyłowej

• miejsce montażu w rozdzielnicy albo w puszce instalacyjnej

• typ sterowania przyciskiem chwilowym, czyli dzwonkowym

• zakres funkcji dostępnych po ustawieniu TEST/MODE

Wersja na szynę DIN TH35 zajmuje jedno pole robocze i pasuje do rozdzielnicy. Wersja dopuszkowa ułatwia modernizację tam, gdzie nie ma miejsca na dodatkowy moduł.

Parametry automatu schodowego decydujące o pracy

Parametry automatu schodowego, które wpływają na pracę, to obciążalność, napięcie zasilania, odporność na prąd rozruchowy lamp i sposób regulacji czasu. Ma to duże znaczenie przy oprawach LED, które przy starcie pobierają krótki, ale wysoki impuls prądu. W praktyce spotyka się zakresy regulacji od 1 s do 60 min.

W tej kategorii istotny jest przekaźnik G2RL-1-E-HR, przystosowany do załączania różnych źródeł światła, także LED. Jego konstrukcja pozwala przenieść prąd rozruchowy do 100 A w impulsie, co zmniejsza ryzyko sklejania styków. W bardziej wymagających obwodach istotne są także moc łączeniowa 16 A, czyli do 4000 W, oraz sygnalizacja LED pokazująca stan pracy.

Parametr	Co sprawdzić	Dlaczego ma znaczenie
Czas załączenia	zakres w sekundach i minutach	pozwala dopasować świecenie do długości przejścia
Napięcie zasilania	zgodność z obwodem, zwykle 230 V AC	warunkuje bezpieczną i stabilną pracę
Obciążalność	wartość w A i W	chroni przekaźnik przed przeciążeniem
Prąd udarowy	odporność na prąd udarowy do 100 A	ułatwia współpracę z lampami LED
Montaż	DIN TH35 albo puszka	decyduje o zgodności z miejscem instalacji

Jak rozpoznać zły dobór lub błąd w podłączeniu?

Nieprawidłowo dobrany automat schodowy zwykle zdradza się szybko. Światło nie świeci przez zadany czas, nie gaśnie po odliczeniu, reaguje tylko na część przycisków albo samoczynnie załącza się po zablokowaniu włącznika.

Dobrym narzędziem diagnostycznym pozostaje przycisk TEST, który pozwala sprawdzić poprawność podłączenia bez domysłów. Sygnalizacja LED ułatwia ocenę, czy automat otrzymuje impuls sterujący i czy przekaźnik zmienia stan zgodnie z nastawą. Gdy problemy pojawiają się przy oprawach LED, warto porównać obciążenie oraz prąd rozruchowy z parametrami urządzenia.

Jak bezpiecznie podłączyć automat schodowy?

Podłączenie automatu schodowego zawsze zaczyna się od sprawdzenia schematu i odłączenia zasilania. Automat pracuje poprawnie tylko wtedy, gdy zaciski są podłączone zgodnie z typem instalacji, a przyciski impulsowe połączone równolegle.

Prace montażowe warto przeprowadzić w stałej kolejności:

1. wyłączyć napięcie i potwierdzić brak zasilania w obwodzie

2. zidentyfikować instalację 3-żyłową albo 4-żyłową

3. podłączyć zasilanie, przyciski i obwód oświetlenia według schematu

4. ustawić czas załączenia i wybrać funkcję przyciskiem TEST/MODE

5. sprawdzić działanie z każdego przycisku i obserwować sygnalizację LED

Przy zakupie warto zestawić schemat instalacji z miejscem montażu, typem lamp i wymaganym czasem świecenia. Taki dobór eliminuje większość problemów jeszcze przed uruchomieniem.